* * *

Μακαριώτατε Πατριάρχα Ρουμανίας κ. Δανιήλ, προσφιλέ-στατε ἀδελφέ καί συλλειτουργέ τῆς ἡμῶν Μετριότητος,

Ὡς ἀληθῶς νῦν πάντα πλεπλήρωται φωτός ἐν τῇ κλεινῇ ἀναδενδράδι τῆς Μητρός Ἐκκλησίας τῆς Κωνσταντινουπόλεως Ἁγιωτάτῃ κατά Ρουμανίαν Ὀρθοδόξῳ Ἐκκλησίᾳ.

Καί ἡ ἡμετέρα Μετριότης καί ἡ τιμία συνοδεία ἡμῶν, ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία, μυροφόρου ἀναλαβοῦσα τάξιν, ἰδού, ἥκομεν ὡς ἄλλοι φωστῆρες ἐκ τῆς Ἀνατολῆς, κομίζοντες ἀσπασμόν ἀδελφικόν, χαιρετισμόν εὐφροσύνης καί ἀγαλλιάσεως, καύχησιν καί ὑπερηφάνειαν, δόξαν καί τιμήν καί εὐχαριστίαν, καί ἐπί πλέον φῶς Χριστοῦ φαῖνον τοῖς πᾶσι καί εὐλογίαν μητρικήν ἐκ τῆς κοινῆς Πηγῆς Ὑμῶν τε καί ἡμῶν δι᾽ ὅσα ὁ Κύριος ἐπί 140 ἔτη εἰργάσατο ἐν τῷ Ἀμπελῶνι τῆς κατά Ρουμανίαν Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. 

Δεῦτε ἀγαλλιασώμεθα οἱ πάντες, λοιπόν, τῷ Κυρίῳ, τῷ καταξιοῦντι τήν Ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ Μεγάλην Ἐκκλησίαν καί τήν κατά τήν εὐλογημένην Ρουμανίαν Ἁγίαν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν, τά στίγματα τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ ἐν τῇ ἱστορικῇ πορείᾳ αὐτῶν ἀμφότεραι φέρουσαι, νά τιμοῦν σήμερον ἑορτήν φαιδράν καί πανήγυριν ἱεράν, μνημονεύουσαι ἐν δόξης καί τιμῆς στεφάνῳ, πρῶτον μέν τήν μνήμην τοῦ πολιούχου τῆς πόλεως τοῦ Βουκουρεστίου Ὁσίου Δημητρίου, δεύτερον τήν ἐπέτειον τῆς ἀνακηρύξεως καί κατοχυρώσεως τῆς αὐτοκεφάλου πορείας αὐτῆς πρό ἑκατόν τεσσαράκοντα ἐτῶν καί, τέλος, τήν ἀπονομήν πρό αἰῶνος ἀκριβῶς τῷ ἑκάστοτε Προκαθημένῳ αὐτῆς καί αὐτῇ, ἀξίως καί δικαίως, τῆς Πατριαρχικῆς ἀξίας καί περιωπῆς. 

Τυγχάνει γνωστόν καί μεμαρτυρημένον γραφίδι ἱερᾷ, ὅτι ὁ ἐκ τῶν προκατόχων τῆς Ὑμετέρας φίλης Μακαριότητος ἀείμνηστος Μητροπολίτης Οὐγγροβλαχίας Καλλίνικος ἀπηυθύνθη διά γράμματος αὐτοῦ «τῷ Ἁγιωτάτῳ, Σεπτοτάτῳ καί Πρώτῳ Πατριαρχικῷ Θρόνῳ τῆς Ἀνατολικῆς Ἐκκλησίας, τοὐτέστιν τῇ Μεγάλῃ Ἐκκλησίᾳ Κωνσταντινουπόλεως, μεθ’ ἧς ἡ Ρουμανία διατηρεῖ σχέσεις ἀπ’ αἰώνων» καί παρεκάλει, «ἐπινεύσει» καί τοῦ Βασιλέως τῆς Ρουμανίας Καρόλου Α´, τόν ἐκ τῶν ἡμετέρων προκατόχων Οἰκουμενικόν Πατριάρχην Ἰωακείμ τόν Δ´, ὅπως «ἀγαθυνόμενος δῷ τήν εὐλογίαν καί ἀναγνωρίσῃ» τό αὐτοκέ-φαλον τῆς ἐν Ρουμανίᾳ Ἐκκλησίας καί «ὅπως ἀνακοινώσῃ τό γεγονός τοῦτο πρός τούς λοιπούς τρεῖς Πατριαρχικούς Θρόνους τῆς Ἀνατολῆς καί πρός πάσας τάς αὐτοκεφάλους Ἐκκλησίας, ἵνα καί αὐταί ἀσπάσωνται καί προσαγορεύσωσι τήν αὐτοκέφαλον Ἐκκλησίαν Ρουμανίας ὡς ἀδελφήν». Διεβεβαίου δέ συγχρόνως ὅτι «περί πολλοῦ ποιεῖται (ἡ Ἐκκλησία Ρουμανίας) ἵνα ἀπαραμοι-ώτως τηρῇ τά ἱερά δόγματα καί τήν παράδοσιν, καί πάντοτε φροντίζῃ ἵνα ἀπονέμῃ κατά τούς ἱερούς Κανόνας καί τήν διδασκαλίαν τῆς Ἐκκλησίας τά πρεσβεῖα τιμῆς τῷ Ἁγιωτάτῳ Οἰκουμενικῷ καί Πατριαρχικῷ Θρόνῳ τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ὅστις πράγματί ἐστιν ὁ πρῶτος Θρόνος τοῦ πρώτου Ἱεράρχου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τῆς Ἀνατολῆς, καί μνημονεύῃ διά τοῦ προέδρου τῆς Ἱ. Συνόδου, κατά τήν καθεστηκυίαν τάξιν, ἐν πρώτοις τοῦ ὀνόματος τοῦ Πατριάρχου τοῦ ἑδρεύοντος ἐπί τοῦ Ἀποστολικοῦ καί Οἰκουμενικοῦ Θρόνου τῆς Ἀνατολῆς». Καί ὅτι «πρός διατήρησιν  τῶν κανονικῶν καί νομίμων τῆς ἑνότητος τῆς πίστεως τῆς μέχρι τοῦδε διαφυλαχθείσης, χάριτι τοῦ παντοδυνάμου ἡμῶν Κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ,… θέλει εὑρίσκεσθαι πάντοτε εἰς δογματικάς καί κανονικάς σχέσεις μετά τοῦ ἁγιωτάτου Οἰκουμενικοῦ Θρόνου…».

* * *

Ἔδοξε δέ τότε τῷ Ἁγιωτάτῳ Ἀποστολικῷ καί Πατριαρχικῷ Οἰκουμενικῷ Θρόνῳ, μόνῳ ἔχοντι τό πρός τοῦτο κανονικόν προνόμιον καί τήν ἱεράν εὐθύνην, κρίναι καί ἐπινεῦσαι πρός τήν αἴτησιν «ὡς εὔλογον καί δικαίαν καί συνάδουσαν τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς θεσμίοις καί ἀποφανθῆναι Συνοδικῶς ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι καί ἐν ἀγαλλιάσει ψυχῆς εὐλογῆσαι τήν ἁγίαν ταύτην Ἐκκλησίαν τῆς Ρουμανίας καί ἀναγνωρίσαι αὐτήν αὐτοκέφαλον καί κατά πάντα αὐτοδιοίκητον». Ἀνακοινοῦται δέ ἡ Μεγάλη Ἐκκλησία «ἐν πνεύματι ἀδελφικῆς ἀγάπης καί στοργῆς τῇ τε φίλῃ ἡμῖν αὐτῆς σεβασμίᾳ Πανιερότητι καί συμπάσῃ τῇ περί Αὐτήν ἱερᾷ χορείᾳ τῶν ἁγίων ἀρχιερέων» τήν κανονικήν πρᾶξιν ταύτην, σύν τῇ προσευχητικῇ προτροπῇ «ἵνα τήν ἐν Χριστῷ πεφιλημένην ἡμῖν ἀδελφήν Ἁγιωτάτην Ἐκκλησίαν τοῦ θεοστηρίκτου Βασιλείου τῆς Ρουμανίας φρουρῇ τῷ βραχιόνι αὐτοῦ τῷ ὑψηλῷ,ἀντεχομένην τῶν τε θείων δογμάτων καί τῶν ἱερῶν Κανόνων καί παραδόσεων τῆς ἀμωμήτου ἡμῶν Πίστεως ὑπό τήν ἄγρυπνον καί θεοφιλῆ κυβέρνησιν τῆς Ἱερᾶς αὐτῆς Συνόδου».

  Ὁ Τόμος ἐπεδόθη ὑπό Πατριαρχικῆς Ἀντιπροσωπείας ἐκ τῶν Μητροπολιτῶν Κυζίκου Νικοδήμου καί Χαλκηδόνος Ἰωάννου εἰς τόν Πρέσβυν ἐν Κωνσταντινουπόλει τῆς Ρουμανίας Μαυρο-γένην «μετά τῶν σχετικῶν» σεπτῶν Πατριαρχικῶν «ἀπαντητικῶν ἐπιστολῶν πρός τόν Μητροπολίτην Οὐγγροβλαχίας  Καλλίνικον καί τόν ἐπί τῶν ἐξωτερικῶν ὑπουργόν τῆς Ρουμανίας Δημήτριον Στούρτζα».

Καί ὅτε μετά 40ετίαν περίπου ἡ Ἐκκλησία Ρουμανίας ἔκρινεν ἑαυτήν ἀξίαν τῆς Πατριαρχικῆς τιμῆς, ὁ Μητροπολίτης Οὐγγρο-βλαχίας καί Πριμᾶτος τῆς ἐν Ρουμανίᾳ Ἐκκλησίας Μύρων διά τοῦ ἀπό 12ηςΜαρτίου 1925 γράμματος αὐτοῦ πρός τήν Μητέρα αὐτοῦ Ἐκκλησίαν, «ἐκθέτων διά πολλῶν τήν ἱστορικήν ἐξέλιξιν τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τῆς Ρουμανίας καί τήν μεγέθυνσιν αὐτῆς μετά τήν» τότε «συντελεσθεῖσαν διπλασίασιν τοῦ ἐδάφους τῆς Ρουμανίας καί τήν πολιτικήν τοῦ Ρουμανικοῦ ἔθνους ἑνότητα», ὑποβάλλει καί ἐξαιτεῖται «τήν ἀναγνώρισιν ὑπό τοῦ Οἰκουμε-νικοῦ Πατριαρχείου» τῆς Πατριαρχικῆς ἀξίας τῇ κατ᾽ αὐτόν Ἐκκλησίᾳ.    

Κατόπιν εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως τῆς «οἰκείας Ἐπιτροπῆς» ἀπό 28ης Ἰουλίου 1925, ἡ Ἁγία καί Ἱερά Σύνοδος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, μετά διάσκεψιν, ἀποφασίζει παμψηφεί καί ἐπευλογεῖ «τήν ἀνύψωσιν εἰς τήν Πατριαρχικήν ἀξίαν τῆς Ὀρθοδόξου Αὐτοκεφάλου Ἐκκλησίας τῆς Ρουμανίας». Ἡ ἀπόφασις ἀνεκοινώθη διά τῆς «ἐνθρονιστηρίου ἐπιστολῆς»  τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Βασιλείου Γ´, ἐπεδόθη δέ τῇ 27ῃ Σεπτεμβρίου 1925 ἐν εἰδικῇ πανηγυρικῇ λειτουργικῇ Συνάξει ἐν τῷ Ἱερῷ Καθεδρικῷ Ναῷ Βουκουρεστίου, ὑπό Πατριαρχικῆς Ἀντιπροσωπείας ἐκ τῶν Μητροπολιτῶν Χαλκηδόνος Ἰωακείμ καί Σάρδεων καί Πισιδίας Γερμανοῦ.

Σημειωτέον, ὅτι κατά τήν ἐνθρόνισιν τοῦ πρώτου Πατριάρχου Μύρωνος, αἰτησαμένου τήν αὐτοπρόσωπον παρου-σίαν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου, παρέστη ἐπίσημος Ἀντιπρο-σωπεία ἐκ τῶν Μητροπολιτῶν Χαλκηδόνος Ἰωακείμ, Δέρκων Φωτίου καί Σάρδεων Γερμανοῦ.

***

Μακαριώτατε, 

Ἐκρίναμεν εὔκαιρον τήν στιγμήν νά ὑπομνήσωμεν εἰς Ὑμᾶς καί εἰς τόν λαόν Σας, ἀλλά καί εἰς ἑαυτούς, τά γεγονότα ταῦτα, τά ὁποῖα σηματοδοτοῦν τήν τιμωμένην διπλῆν ἐπέτειον, καί ἀναδεικνύουν τούς ἀκαταλύτους δεσμούς τῆς καθ᾽ ἡμᾶς Μητρός Ἐκκλησίας μετά τῆς ἐν Ρουμανίᾳ εὐλογημένης ἀναδενδράδος αὐτῆς.

Καί ὡς ἀληθῶς πολλάκις ἐξωθήθη ἡ καθ᾽ Ὑμᾶς Ἐκκλησία, Μακαριώτατε ἀδελφέ, κατά τό παρελθόν, τῇ ὁδοιπορίᾳ μακρᾶς ὁδοῦ καί τοῦτ᾽ αὐτό τῷ σταυρῷ ὡμίλησε, τόν ζοφερόν ἥλιον τῆς ἐπί γῆς στρατείας της πορευθεῖσα. Ἀντιμετώπισε δέ ποικίλους κινδύνους ἐξ ἀδελφῶν χριστιανῶν καί μή, κενωθεῖσα ἐν τῷ ἀγῶνι καί θυσιασθεῖσα ὑπέρ  τοῦ ἀτιμήτου θησαυροῦ τῆς Ὀρθοδοξίας, μιμουμένη καί ἐν τούτῳ τήν τροφόν καί προστάτιδα αὐτῆς Κωνσταντινουπολίτιδα Ἐκκλησίαν, ἀξιοῦται δέ σήμερον νά ἑορτάζῃ διπλῆν «ἑορτήν ἑορτῶν καί πανήγυριν πανηγύρεων», τοῦτο μέν δόξαν θείαν ἀέναον καρπουμένη, τοῦτο δέ καί δόξαν ἀνθρωπίνην ἀπολαμβάνουσα, τιμωμένη τοῦτο μέν καί διά τῆς ἀνακηρύξεως τοῦ τρέχοντος σωτηρίου ἔτους διά Διατάγματος, ἀπό 21ης Μαρτίου 2024,  τοῦ  Ἐξοχωτάτου Προέδρου τῆς Χώρας Σας Κλάους Γιοχάνις ὡς «ἔτους ἑκατονταετηρίδος τοῦ Πατριαρχείου Ρουμανίας εἰς μνήμην ὅσων κατέβαλον προσπα-θείας πρός ἐπίσημον ἀναγνώρισιν τῆς αὐτοκεφαλίας τῆς ἐν Ρουμανίᾳ Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καί τήν ἀπόκτησιν τῆς Πατριαρχικῆς ἀξίας», τοῦτο δέ ὑπό τῆς Ὑμετέρας φιλτάτης Μακαριότητος, διακηρυξάσης ὅτι τό τρέχον ἔτος τυγχάνει  πλῆρες «μεγάλων καί ἱστορικῶν γεγονότων καί ἐξιδιασμένων εὐλογιῶν παρά τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ».

Σήμερον, μετά ἑκατόν τεσσαράκοντα συναπτά ἔτη αὐτοκε-φάλου ζωῆς, ἐπί αἰῶνα δέ κεκοσμημένη καί διά τοῦ στεφάνου τῆς Πατριαρχικῆς περιωπῆς, ἡ Ἐκκλησία Ρουμανίας καί ἡ Μήτηρ αὐτῆς, ἡ καθ᾽ ἡμᾶς μαρτυρική Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινου-πόλεως, ἡ ὁποία καί αὐτή τῷ σταυρῷ ὡμίλησε καί ὁμιλεῖ καθ᾽ ἡμέραν, ἡ Ὑμετέρα Μακαριότης καί ἡ ἡμῶν Μετριότης, ὁ Πρόεδρος τῆς Χώρας καί ἁπαξάπας ὁ εὐσεβής καί πιστός Ὀρθόδοξος Ρουμανικός λαός, ἀποτίομεν φόρον τιμῆς καί μνήμης τοῖς συνεργήσασιν εἰς τό μυστήριον καί τό θαῦμα τοῦτο, ἀρχό-μενοι ἀπό τῶν ἀλήστου μνήμης Οἰκουμενικῶν Πατριαρχῶν Ἰωακείμ τοῦ Δ´ καί Βασιλείου τοῦ Γ´, τῶν μακαρίων Μητροπολιτῶν Καλλινίκου Miclescu, Ἰωσήφ Γεωργιάν, Γενναδίου Petrescu, Ἀθανασίου Mironescu, Κόνωνος Arămescu, καί Πατριαρχῶν Μύρωνος Cristea, Νικοδήμου, Ἰουστινιανοῦ, Ἰουστίνου καί Θεοκτίστου, τῶν κλεινῶν Ἱεραρχῶν, τοῦ εὐλαβοῦς κλήρου καί τοῦ εὐλογημένου λαοῦ, μιμνησκόμενοι καί τῶν Βασιλέως Καρόλου Γ´, Πρέσβεως τότε ἐν Κωνσταντινουπόλει Μαυρογένους, Ὑπουργοῦ Ἐξωτερικῶν Δημητρίου Στούρτζα, καί πάντων καί πασῶν, ὅσων διαχρονικῶς μέχρι σήμερον συνέβαλον εἰς τήν πρόοδον καί τήν εὐστάθειαν τῆς  Ἐκκλησίας τοῦ Ρουμανικοῦ  Ἔθνους.  

Σήμερον, ἀμφότεραι αἱ Ἐκκλησίαι ἡμῶν ἑορτάζουν. Συνεορ-τάζει σύμπασα ἡ Ὀρθοδοξία. Διότι οὐδεμία κατά τόπους Ἐκκλησία εἶναι μόνη καί ἀνεξάρτητος, ἀλλά ζῶν μέλος τοῦ ἑνός Σώματος τοῦ Χριστοῦ, τοῦ ἐκτεταμένου ἐν παντί τῷ κόσμῳ, συναρμολογουμένου δέ εἰς Μίαν Ἐκκλησίαν, κέντρον ἔχουσαν τό Οἰκουμενικόν Πατριαρχεῖον.

Τά δύο εὔσημα ταῦτα γεγονότα, ἡ αὐτοκεφαλία καί ἡ Πατριαρχική ἀξία, εἶναι καρπός μακρᾶς πνευματικῆς ὡριμάν-σεως, ἱστορικῆς ἐξελίξεως καί ἐκκλησιαστικῆς εὐταξίας.

Βεβαίως, τό αὐτοκέφαλον δέν ἦτο ἀσφαλῶς χωρισμός, ἀλλά τελείωσις καί ὡριμότης, ἀνθοφορία καί καρποφορία ἐν τῷ ὑπέρ τά ὁρώμενα κήπῳ τῆς Μιᾶς Ἐκκλησίας. Ἡ Ἐκκλησία τῆς Ρουμανίας, κατ᾽ ἐκείνην τήν ἡμέραν, ἔλαβεν ὄχι ἁπλῶς διοικητικόν προνό-μιον, ἀλλά καταπίστευσιν, κλῆσιν εἰς διακονίαν, εἰς ἑνότητα, εἰς ἀνάδειξιν τῶν πνευματικῶν χαρισμάτων τοῦ Ὀρθοδόξου Ρουμα-νικοῦ λαοῦ.

Καί ὄντως, ἐν τοῖς ἑκατόν τεσσαράκοντα τούτοις ἔτεσιν, ἡ Ἐκκλησία τῆς Ρουμανίας ἀπεδείχθη ἀξία τῆς μητρικῆς ταύτης βεβαιότητος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Ἐκαλλιέρ-γησε τόν θεοσεβῆ λαόν αὐτῆς ἐν τῇ πίστει, ᾠκοδόμησεν Ἱερούς Ναούς, μέ κορύφωσιν τόν Ἐθνικόν Καθεδρικόν Ναόν ἐν Βουκουρεστίῳ, τάς τοιχογραφίας τοῦ ὁποίου καθηγιάσαμεν χθές ὁμοῦ μετά τῆς Ὑμετέρας Μακαριότητος, ἐθεμελίωσεν Ἱεράς Μονάς καί θεολογικά σεμινάρια, ἐξέθρεψε γενεάς Ἐπισκόπων, Πρεσβυτέρων, Μοναχῶν καί ἐκκλησιαστικῶν ἀνδρῶν, ἐπετέ-λεσεν ἔργα κοινωνικῆς προνοίας καί φιλανθρωπίας, ἐστήριξε τήν παιδείαν καί τό Ρουμανικόν Ἔθνος ἐν πλείσταις δυσχερείαις τῶν ἱστορικῶν καιρῶν καί τῶν περιπετειῶν, ἰδιαιτέρως τοῦ παρελθόντος αἰῶνος, τό δέ μέγιστον πάντων, ἀνέδειξε στρατιάν Ἁγίων, ὅπως τῶν νεωστί ἁγιοκαταταγέντων ὑπό τῆς Μητρός Ἐκκλησίας Ρουμανικῆς καταγωγῆς Ἁγιορειτῶν Πατέρων Διονυ-σίου, Πετρωνίου, Νήφωνος καί Νεκταρίου.

Ἡ Ὀρθόδοξος ταυτότης τῆς Ρουμανίας ἐπεβίωσεν ἱστορικῶν περιόδων, κατά τάς ὁποίας ὁ μαρτυρικός λαός αὐτῆς ἀντιμετώ-πισεν ἀντιξοότητας πολλάς. Τοῦτο ἀληθῶς χάρις, καρπός ἔνθεος καί ὄφλημα πρός τήν προτροπήν τότε τῆς Μητρός Ἐκκλησίας, μετά τῆς ὁποίας ἡ  Ἐκκλησία Ρουμανίας καί κατά τά 140 ταῦτα ἔτη συνεπορεύθη, τιμῶσα  τάς προνομίας καί τοῦ αὐτοκεφάλου καί τῆς Πατριαρχικῆς ἀξίας καί μένουσα στερρά «ἐν οἷς ἔμαθε καί επιστώθη θεοφειλέσι λόγοις καί ἔργοις».

Ἡ Πατριαρχική ἡμῶν μνήμη ἀναπολεῖ ἐν σμικρῷ τούς δεσμούς τῶν δύο Ἐκκλησιῶν μας. Τήν ἵδρυσιν ὑπό τοῦ Οἰκουμε-νικοῦ Πατριαρχείου τῆς Μητροπόλεως Οὐγγροβλαχίας ἐν ἔτει 1359, κατόπιν ἐπιμόνων αἰτήσεων τοῦ Ρουμάνου ἡγεμόνος Βασαράβα Α´. Διά τῆς ἐνεργείας ταύτης ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία ἐνίσχυσε τήν ἑνότητα τοῦ Ρουμανικοῦ Ἔθνους καί ἀνέκοψε τήν προσπάθειαν ἀλλοιώσεως τῆς πνευματικῆς ταυτότητος αὐτοῦ.

Ὁ ἐν Ἁγίοις προκάτοχος ἡμῶν Νήφων ηὐλόγησε πλουσίως τήν  Ρουμανίαν τόσον διά τῆς παρουσίας του, τῆς διδασκαλίας, τῶν θαυμάτων καί τῆς ἀνυποχωρήτου στάσεώς του εἰς τήν τήρησιν τοῦ νόμου τοῦ Θεοῦ καί τῶν Ἱερῶν Κανόνων, ὅσον καί διά τῶν μεταφερθέντων ὑπό τοῦ εὐσεβοῦς ἡγεμόνος Νεάγκοε Μπασαράμπ λειψάνων του.

Πρό πέντε περίπου αἰώνων, ὁ προκάτοχος ἡμῶν Πατριάρχης Θεόληπτος Β´, τῇ συνοδείᾳ ἐκλεκτῶν Ἐπισκόπων, τοῦ Πρώτου τοῦ Ἁγίου Ὄρους Γαβριήλ, καί τῶν Ἡγουμένων τῶν Ἁγιορειτικῶν Μονῶν, προσεκύνησαν εἰς τήν Ὀρθόδοξον Ρουμανίαν καί ἐτέλεσαν τά ἐγκαίνια τῆς νεοδμήτου τότε Ἱερᾶς Μονῆς Κούρτεα ντέ Ἄρτζες.

Οἱ ἄρχοντες δέ τῆς Ρουμανίας διετήρουν ἔντονον τόν πνευματικόν δεσμόν πρός τήν Μητέρα Ἐκκλησίαν τῆς Κωνσταντι-νουπόλεως, ὡς ὁ ἐθνικός ἥρως καί εὐεργέτης αὐτῆς Μιχαήλ ὁ Γενναῖος, μετά τοῦ ἀειμνήστου προκατόχου ἡμῶν  Ἱερεμίου Β´.

Ἐν τοῖς νεωτέροις τούτοις χρόνοις, ὑπό τήν σοφήν καί δεξιότεχνον οἰακοστροφίαν  τῶν κλεινῶν προκατόχων Σας καί τῆς Ὑμετέρας φίλης καί περισπουδάστου Μακαριότητος, ἡ Ἐκκλησία τῆς Ρουμανίας ἀναδεικνύει τόν πλοῦτον τῆς Ὀρθο-δόξου Παραδόσεως, ἐν ἁρμονικῇ συζεύξει πρός τήν ἀναγκαίαν ποιμαντικήν καί κοινωνικήν μέριμναν τῶν καιρῶν, οἵτινες ἀπαιτοῦν συνεχῆ ἐπαγρύπνησιν, συνεργαζομένη ἐν τοῖς μείζοσι ζητήμασι μετά τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου. 

Ὑμεῖς, Μακαριώτατε, ἐν πρᾳότητι καί συνέσει, ἐν λόγοις καί ἐν ἔργοις, ἐν πιστότητι πρός τήν παράδοσιν καί τήν ἀκριβῆ τήρησιν τῶν Κανονικῶν διατάξεων, καθοδηγεῖτε τόν λαόν εἰς τήν ὁδόν τοῦ φωτισμοῦ, τοῦ σεβασμοῦ τῆς Παραδόσεως καί τῆς διακονίας τῆς Ἀληθείας, καί τηρεῖτε τήν ἀγάπην ἐν τῷ συνδέσμῳ τῆς εἰρήνης. Σᾶς συγχαίρομεν ἀδελφικῶς.

***

Ἡ σήμερον τιμωμένη διπλῆ αὕτη ἐπέτειος δέν ἀποτελεῖ  ἱστορικήν ἀνάμνησιν μόνον. Εἶναι πνευματική πρόσκλησις καί πρόκλησις. Εἰς καιρούς κατά τούς ὁποίους ὁ κόσμος ἀντιμετωπίζει ποικίλας προκλήσεις –ἀποξένωσιν, διαίρεσιν, πολέμους, σύγχυσιν τῶν ἠθῶν– τά δύο γεγονότα μαρτυροῦν περιτράνως, ὅτι μόνον ἐν τῇ ἑνότητι, τῇ ἀγάπῃ καί τῇ εἰρήνῃ, καί κυρίως τῇ κατά Θεόν σοφίᾳ, μόνον ἐν τῷ Κυρίῳ ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστῷ, καί ἐν τῇ τηρήσει τοῦ νόμου Αὐτοῦ, τά ἀδύνατα παρ᾽ ἀνθρώποις καθίστανται δυνατά.

Ὁ θεσμός τοῦ αὐτοκεφάλου, ὡς ἐκκλησιαστική οἰκονομία καί ἀνάγκη, ἐρμηνεύεται πάντοτε καί μεγαλουργεῖ ἐντός τοῦ πλαισίου τῆς κοινωνίας τῶν Ἐκκλησιῶν. Ἡ ἑνότης ἐν τῇ πίστει καί ἡ κοινωνία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἀποτελοῦν τόν θεμέλιον λίθον τῆς Ὀρθοδοξίας.

Διά τοῦτο ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἐξ ἀρχῆς καί μέχρι σήμερον, ἐπιμένει ἐπί τῇ ἀληθείᾳ ταύτῃ: ὅτι πᾶν αὐτοκέφαλον ἐκφράζει τήν ἐλευθερίαν ἐν ἀγάπῃ, καί ὅτι ἡ ἑνότης εἶναι ὁ σύνδεσμος ὁ διακρατῶν τό Σῶμα τοῦ Κυρίου.

Ὁ Ὅσιος Δημήτριος, ὁ Ἅγιος Νήφων, οἱ Ὅσιοι Διονύσιος, Πετρώνιος, Νήφων καί Νεκτάριος, αἱ μυριάδες τῶν Ἁγίων τῆς Ὀρθοδοξίας, ἀπειράριθμοι νυμφοστόλοι Ὀρθόδοξοι ψυχαί, διά τῆς βιοτῆς των ἐνεκαινίασαν τήν πνευματικήν ἀναγέννησιν. Ἐλεοῦν καί εὐλογοῦν τόν Ὀρθόδοξον λαόν τῆς Ρουμανίας. Καί εἶναι πάντοτε μαζί μας. Εἶναι οἱ διδάσκαλοι, οἱ φωστῆρες τοῦ κόσμου, οἱ ἀπόστολοι τοῦ λαοῦ, ὅλων μας.

Ἐν τῷ φωτί καί τῇ χαρᾷ τῶν δύο ἱστορικῶν γεγονότων συναντώμεθα αἱ δύο Ἐκκλησίαι. Ἡ αὐτοκεφαλία καί ἡ Πατριαρχική ἀξία δέν εἶναι ἁπλῶς ἱστορικά γεγονότα. Εἶναι ἡ ζωή τῆς κατά Ρουμανίαν Ἐκκλησίας. Εἶναι ὁ θρίαμβος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου. Τό παρελθόν καί τό παρόν τῆς Ἐκκλησίας συνάπτονται. Τό παρελθόν δίδει τάς ρίζας, τό δέ παρόν παρέχει τάς ἀπαντήσεις εἰς τά ἐρωτήματα τῆς ἱστορίας. Τό παρελθόν καί τό παρόν τῶν δύο Ἐκκλησιῶν μας εἶναι μία συνεχής διακονία τοῦ ἀνθρώπου καί τοῦ κόσμου. 

Αὐτή εἶναι ἡ ἑρμηνεία καί ἡ πορεία καί τῆς αὐτοκεφαλίας καί τῆς Πατριαρχικῆς ἀξίας. Εἶναι ὁ θείᾳ νεύσει ζωογονῶν καί συνέχων τήν ὑπ᾽ οὐρανόν ἑνιαίαν Ὀρθοδοξίαν θεσμός. Εἶναί τι πλέον καί ἐπέκεινα τῆς ἱστορίας, καί ὁ ὁποῖος θεσμός «ἐλέγχει, ὑπερβαίνει καί τελικῶς κρίνει τήν ἱστορίαν».

Γνώτωσαν, λοιπόν, οἱ πάντες, οἱ δοκοῦντες ἄρχειν καί μή, καί τήν κανονικήν τάξιν καί τήν ἀκρίβειαν καί τήν θεόσδοτον οἰκονομίαν καί τήν Ὀρθόδοξον Παράδοσιν καί τήν Θείαν Γραφήν, ὅτι ἐπ᾽ αὐτῶν ἥδρασται καί τό πολίτευμα καί ἡ θεουργός ἁρμονία ἐν τῇ ἀσκήσει τῆς  διακονίας τῆς Μιᾶς, Ἁγίας, Καθολικῆς καί Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, τῆς Ὀρθοδόξου, ἥτις κατέχει πᾶν τό πλήρωμα τῆς ἀληθείας.

* * *

Μακαριώτατε,

Μᾶς προσεφέρατε εἰς ἀνάμνησιν τοῦ πανηγυρισμοῦ τῶν δύο γεγονότων τήν ἱεράν Εἰκόνα τοῦ πολιούχου Σας Ἁγίου Δημητρίου, ἁγιογραφηθεῖσαν διά βυζαντινῶν ψηφίδων, ἑκάστη τῶν ὁποίων ἀσφαλῶς μαρτυρεῖ καί μίαν στιγμήν τοῦ χρόνου, μίαν θεοφιλῆ ρουμανικήν ψυχήν, ἕν σκεῦος ἀρετῶν, μίαν σκιάν, μίαν ὑποτύπωσιν, χάριν καί φῶς, δηλαδή, τά ὁποῖα κοσμοῦν τήν εἰκόνα. Κοσμοῦν τήν πορείαν τῶν δύο Ἐκκλησιῶν μας ἀνά τούς αἰῶνας. Πορείαν μιᾶς περιπετείας. Περιπετείας ἐν τῇ ἱστορίᾳ καί ἐν τῇ πορείᾳ πρός τήν αἰωνιότητα.

Γεύσασθε καί ἴδετε, λοιπόν, ἀδελφοί καί τέκνα, ὅτι Χριστός ὁ Κύριος ἦν καί ἔστι καί ἔσται ἐν τῷ μέσῳ τῶν δύο ἡμῶν Ἐκκλησιῶν.  Χαίρομεν καί συγχαίρομεν μετά τῆς Ὑμετέρας Μακαριότητος, τῆς Ἱεραρχίας, τῶν ἀρχόντων, τοῦ κλήρου καί τοῦ λαοῦ Σας. Συγχαί-ρομεν Ὑμῖν καί ἁπάσῃ τῇ Ἁγιωτάτῃ Ἐκκλησίᾳ τῆς Ρουμανίας ἐπί ταῖς εὐλογημέναις ἐπετείοις καί δεόμεθα καί εὐχόμεθα νά εἶναι αὕτη καί σήμερον καί αὔριον καί εἰς τόν αἰῶνα ζῶν καί δυναμικός κῆρυξ καί ἐργάτης τοῦ θείου θελήματος καί νά πολιτεύηται τήν ζωήν ὡς μαρτυρίαν τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ, μέ τοῦ Ὁποίου τόν χαιρετισμόν πρός τήν Μαρίαν τήν Μαγδαληνήν κλείομεν τόν λόγον: Χαίρετε, ἀδελφοί καί τέκνα. Καί πάλιν καί πολλάκις ἐρῶ. Χαίρετε. Εἰρήνη πᾶσι. Εἰρήνη Ὑμῖν καί ἡμῖν. Εἰρήνη Χριστοῦ, Ὧι «δόξα καί μεγαλωσύνη, κράτος καί ἐξουσία, καί νῦν καί εἰς πάντας τούς αἰῶνας.  Ἀμήν».