***

Παναγιώτατε Πάτερ καὶ Δέσποτα,
Μακαριώτατε Πάπα καὶ Πατριάρχα Ἀλεξανδρείας καὶ πάσης Ἀφρικῆς κύριε Θεόδωρε,
Μακαριώτατε Ἀρχιεπίσκοπε Τιράνων, Δυρραχίου καὶ πάσης Ἀλβανίας κύριε Ἰωάννη,

Σεβασμιώτατε Μητροπολῖτα Ἴμβρου καὶ Τενέδου κύριε Κύριλλε, Ποιμενάρχα τῆς θεοσώστου ταύτης ἐπαρχίας,
Σεβασμιώτατοι καὶ Θεοφιλέστατοι ἅγιοι ἀδελφοί,
Ἐντιμολογιώτατοι Ἄρχοντες Ὀφφικιάλιοι, εὐλαβέστατοι κληρικοί, τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά,

Εὑρίσκει ἡ σημερινὴ ἡμέρα τὴν Ἁγιωτάτην ἡμῶν Ἐκκλησίαν ἱσταμένην μεταξὺ δύο φώτων, τοῦ μὲν ἀποδιδομένου σήμερον φωτὸς τῆς ἐν Θαβὼρ Μεταμορφώσεως τοῦ Σωτῆρος, τοῦ δὲ πράου καὶ ἀνεσπέρου φέγγους, τὸ ὁποῖον ἀνατέλλει ἤδη ἐκ τοῦ ζωηφόρου μνήματος τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου καὶ πρὸς τὸ ὁποῖον, μετὰ τὰς νηστείας καὶ τὰς κατανυκτικὰς Παρακλήσεις τοῦ δεκαπενθημέρου τούτου, ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ βαδίζει μετὰ πόθου. Εἰς τὸ μεταίχμιον τοῦτο ἐτάχθην ὑπὸ τῶν περὶ τὴν Ὑμετέραν Θειοτάτην Παναγιότητα ἀδελφῶν Ἱεραρχῶν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου, ἵνα ἄρω, ἐλάχιστος ἐγὼ καὶ ἀνάξιος, φωνὴν εὐχαριστίας καὶ δοξολογίας. Ἡ φωνὴ αὕτη οὐδὲν ἄλλο κομίζει εἰ μὴ τὸν παλμὸν τῆς καρδίας τῶν συλλειτουργούντων καὶ συμπροσευχομένων, οἵτινες σήμερον ἀριθμοῦσι, μετὰ δέους καὶ εὐγνωμοσύνης, ἑξήκοντα καὶ πέντε ὁλόκληρα ἔτη ἀδιακόπου καὶ ἀναλωτικῆς Ὑμῶν διακονίας ἐν τῷ ἀμπελῶνι τοῦ Κυρίου.

Ἦτο Κυριακή, ἡ δεκάτη τρίτη Αὐγούστου τοῦ σωτηρίου ἔτους 1961. Ἐνταῦθα, εἰς τὸν Μητροπολιτικὸν Ναὸν τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου, ἐνώπιον λαοῦ εὐσεβοῦς, γνωρίζοντος καλῶς τί σημαίνει τὸ κρατεῖν τὴν πίστιν ὡς λύχνον ἐν ἀνέμῳ, ἐκλίθη γόνυ. Ἐκλίθη αὐχήν, καὶ κατετέθη ὑπὸ τὴν χεῖρα τοῦ ἀρχιερέως κεφαλὴ νέου εἴκοσι καὶ ἑνὸς ἐτῶν. Δημήτριος εἰσῆλθεν ὁ νέος ἐκεῖνος εἰς τὸν ναόν, Βαρθολομαῖος ἐξῆλθεν. Ἀδυνατεῖ τῶν ἐπιγενομένων ὁ νοῦς νὰ συλλάβῃ πῶς, εἰς μίαν καὶ μόνην ῥοπήν, συνεπυκνώθη ὁλόκληρος βίος. Πῶς ἐκ τοῦ μικροῦ τούτου τόπου ἤρξατο ὁδὸς τὴν οἰκουμένην ὁλόκληρον μέλλουσα νὰ διατρέξῃ.

Τοῦ χειροτονήσαντος Ἱεράρχου προσαγομένου εἰς τὴν μνήμην πάντων ἡμῶν κατὰ τὴν ἱερὰν ταύτην ὥραν, ἐπιτραπήτω μοι, Παναγιώτατε, ἐξομολόγησίς τις ὅλως προσωπική. Διότι ὁ χειροτονήσας Ὑμᾶς, ὁ τότε Μητροπολίτης Ἴμβρου καὶ Τενέδου καὶ ὕστερον Ἡλιουπόλεως καὶ Θείρων, ὁ ἀοίδιμος καὶ πολὺς ἐν τοῖς νεωτέροις χρόνοις Μελίτων, ἐκάθισεν ἐν τέλει ἐπὶ τοῦ θρόνου τῆς Χαλκηδόνος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου, κατὰ τὴν ἄφατον τοῦ Θεοῦ οἰκονομίαν, ἐκάθισεν ἀκολούθως καὶ ἡ Ὑμετέρα Παναγιότης, καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου εὑρίσκεται σήμερον, βαρέως αἰσθανόμενος τὸ ἀνάξιον ἑαυτοῦ, ὁ ταπεινῶς πρὸς Ὑμᾶς ὁμιλῶν. Τὴν κληρονομίαν ταύτην, ἀδελφοί, τὴν φέρομεν ὡς φορτίον καὶ ὡς εὐλογίαν ὁμοῦ.

Μίαν συμβουλὴν ἔδωκεν ὁ Γέρων ἐκεῖνος εἰς τὸν νεοχειροτόνητον αὐτοῦ διάκονον, καὶ τὴν ἐκράτησεν οὗτος ἐπὶ ἑξήκοντα καὶ πέντε ἔτη ὡς φυλακτήριον: «Στάσου ἀκίνητος, μὲ φόβον Θεοῦ, ἐνώπιον τοῦ ἐνδόξου φωτὸς τῆς Μεταμορφώσεως». Ἀπόδοσις τῆς Μεταμορφώσεως σήμερον, καὶ ἡ ἀκινησία ἐκείνη, ἡ πλήρης κινήσεως ἐσωτερικῆς, ἐπιμαρτυρεῖται ὑπὸ τῆς ἱστορίας. Ὅστις ἵσταται ἀκίνητος πρὸ τοῦ ἀκτίστου φωτός, οὗτος μεταμορφοῦται, καὶ ὅστις μεταμορφοῦται, γίνεται αὐτὸς λυχνία διὰ τοὺς πολλούς. Ἐπὶ τούτοις οἱ Μαθηταὶ ἔπεσον ἐπὶ πρόσωπον καὶ ἐφοβήθησαν σφόδρα (πρβλ. Ματθ. ιζ΄, 6), ἀνέστησε δὲ αὐτοὺς ὁ Κύριος διὰ τῆς ἁφῆς Αὐτοῦ, καθὼς ἀνιστᾷ πάντας ὅσοι δέχονται τὸ βάρος τῆς δόξης Αὐτοῦ μὴ οἰκειοποιούμενοι τοῦτο.

Καὶ ἐπιτρέψατέ μοι, Παναγιώτατε, νὰ ἐπιμείνω ὀλίγον εἰς τὸ σημεῖον τὸ ὁποῖον ἡ σημερινὴ ἐπέτειος προβάλλει μετ᾽ ἐμφάσεως. Δὲν ἑορτάζομεν ἀνάρρησιν, οὔτε ἐνθρόνισιν, οὔτε ἀνάληψιν ἀξιώματος. Τὴν εἰς διάκονον χειροτονίαν ἑορτάζομεν, τὸν πρῶτον δηλαδὴ βαθμὸν τῆς ἱερωσύνης, τὴν κατωτέραν βαθμίδα, τὸ ὀράριον καὶ τὸ ῥιπίδιον καὶ τὴν σιωπηλὴν ὑπηρεσίαν παρὰ τὴν ἁγίαν Τράπεζαν. Ἡ ἐπιλογὴ αὕτη οὐδόλως ὑπῆρξε τυχαία, δεδομένου ὅτι εἰς τὴν ἐκκλησιαστικὴν συνείδησιν ὁ διάκονος οὐδέποτε παύει νὰ εἶναι διάκονος, καὶ ὅταν ἀκόμη περιβληθῇ τὸ ὠμοφόριον, καὶ ὅταν ἀκόμη ἀναβῇ εἰς τὸν πρῶτον τῆς Ὀρθοδοξίας Θρόνον, ἐπειδὴ Αὐτὸς ὁ Κύριος ὥρισεν ἅπαξ διὰ παντὸς τὸ μέτρον, εἰπών: «ἐγὼ δέ εἰμι ἐν μέσῳ ὑμῶν ὡς ὁ διακονῶν» (Λουκ. κβ΄, 27).

Ἡ διακονία τοῦ σταυροῦ καὶ τῆς σιωπῆς, τῶν ἀγρυπνιῶν καὶ τῶν ἀνωνύμων πόνων, τῶν κεκλεισμένων θυρῶν καὶ τῶν ἀνοικτῶν πληγῶν, τῶν ἀτελευτήτων ὁδοιποριῶν ὑπὲρ τῆς ἑνότητος τῶν ἀδελφῶν καὶ τῆς προστασίας τῆς τραυματιζομένης κτίσεως, ἰδοὺ τί συνιστᾷ τὸ ἀληθὲς περιεχόμενον τῆς ἑξηκονταπενταετίας ταύτης. Ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως γνωρίζει, ὡς οὐδεμία ἄλλη, ὅτι ἡ τιμὴ αὐτῆς ἐμετρήθη πάντοτε διὰ τοῦ μέτρου τῆς θυσίας. Καὶ ὁ λαὸς αὐτῆς, ὁ ὀλιγοστὸς καὶ εὐγενής, ὁ παραμείνας εἰς τὴν Πόλιν καὶ ὁ διασπαρεὶς εἰς τὰ πέρατα, ἀναγνωρίζει εἰς τὸ πρόσωπον Ὑμῶν τὸν πατέρα ὁ ὁποῖος οὐδέποτε ἐζήτησεν ἀνάπαυσιν.

Παρίστανται σήμερον ἐν τῷ αὐτῷ θυσιαστηρίῳ, Παναγιώτατε, δύο Προκαθήμενοι Ἐκκλησιῶν, ὧν ἡ παρουσία προσδίδει εἰς τὴν ἡμέραν διάστασιν διορθόδοξον. Ὁ Μακαριώτατος Πάπας καὶ Πατριάρχης Ἀλεξανδρείας κύριος Θεόδωρος κομίζει τὴν εὐωδίαν τοῦ Ἀποστολικοῦ Θρόνου τοῦ Ἁγίου Μάρκου καὶ τῶν ἀπείρων ἐκείνων ἱεραποστολικῶν κόπων οἵτινες ἀρδεύουσι τὴν ἤπειρον τὴν ἀφρικανικήν, τὴν μεγάλην, τὴν δοκιμαζομένην. Ὁ Μακαριώτατος Ἀρχιεπίσκοπος Τιράνων, Δυρραχίου καὶ πάσης Ἀλβανίας κύριος Ἰωάννης κομίζει τὴν μαρτυρίαν Ἐκκλησίας ἀναστάσης ἐκ τῶν ἐρειπίων, ζῶσαν ἀπόδειξιν ὅτι αἱ πύλαι ᾅδου Ἐκκλησίας οὐ κατισχύουσιν (πρβλ. Ματθ. ιστ΄, 18). Καὶ ἡ κοινὴ αὕτη ἀναφορὰ τῶν τριῶν Θρόνων εἰς ἓν Ποτήριον προσφέρει εἰς τὴν Ὀρθοδοξίαν εἰκόνα τῆς ἑνότητος πολλῷ εὐγλωττοτέραν πάσης διακηρύξεως. 

Δύο ἡμέραι ὑπολείπονται ἕως ὅτου ψάλωμεν τοὺς ὕμνους τῆς Μεταστάσεως τῆς Θεοτόκου. Καὶ εἶναι ἄξιον σημειώσεως ὅτι ὁ ναὸς ἐν τῷ ὁποίῳ ἐλάβετε τὸν πρῶτον βαθμὸν τῆς ἱερωσύνης ἦτο ἀφιερωμένος εἰς τὴν Κοίμησιν Αὐτῆς, ὥστε ἡ ὁδὸς Ὑμῶν νὰ ἄρξηται ὑπὸ τὴν σκέπην ἐκείνης ἥτις εἶπε πρώτη τὸ «ἰδοὺ ἡ δούλη Κυρίου» (Λουκ. α΄, 38). Ὅ,τι ἐκείνη ἀπήντησεν εἰς τὸν Ἀρχάγγελον, τοῦτο ἀπαντᾷ ἡ Ἐκκλησία εἰς πᾶσαν κλῆσιν Θεοῦ. Ἡ Παναγία τῆς Ἴμβρου, ἡ Παναγία τοῦ Φαναρίου, ἡ Παναγία τῶν προσφύγων καὶ τῶν ξενιτεμένων, σκέποι τὰ ἔτη τὰ ὑπόλοιπα τῆς Πατριαρχίας Ὑμῶν. 

Ταῦτα ὀλίγα, Παναγιώτατε, ἐκ πολλῶν. Ἡ Ἱεραρχία τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου, ὁ ἱερὸς κλῆρος, αἱ μοναστικαὶ ἀδελφότητες, οἱ Ἄρχοντες καὶ τὸ εὐσεβὲς πλήρωμα, δέονται σήμερον ἐκτενῶς ὅπως ὁ ἐν Τριάδι Θεός, ὁ καλέσας Ὑμᾶς πρὸ ἑξήκοντα καὶ πέντε ἐτῶν ἐκ τῆς νήσου τῶν πατέρων Ὑμῶν, χαρίζηται Ὑμῖν ὑγίειαν κατ᾽ ἄμφω, δύναμιν ἀκαταπόνητον καὶ μακρότητα ἡμερῶν εἰρηνικῶν καὶ ἀλύπων, πρὸς συνέχισιν ἐπὶ ὅ,τι μήκιστον τῆς πρωθιεραρχικῆς Ὑμῶν διακονίας, ἐπ᾽ εὐσταθείᾳ τῆς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας καὶ ἐπ᾽ ἀγαθῷ συμπάσης τῆς Ὀρθοδοξίας.

Εἰς πολλὰ ἔτη, Δέσποτα!